In kaart brengen wat ondernemers en het onderwijs aan elkaar kunnen hebben, dat was het doel van de regionale conferentie Duurzaam Coöperatief Ondernemen op 23 maart in Oude Pekela.  De kennis en ervaring van ondernemers werd gekoppeld aan die van de Hanzehogeschool en haar partners. 300 Deelnemers kwamen op uitnodiging van Willem Foorthuis, lector Duurzaam Coöperatief Ondernemen en directielid van de Gebiedscoöperatie Westerkwartier bijeen voor deze bijzondere werkconferentie.

Burgemeester Jaap Kuin heette de aanwezige ondernemers, studenten, vertegenwoordigers van diverse gemeentes en de Hanzehogeschool welkom in zijn mooie gemeente: “Oude Pekela heeft een bijzonder rijke geschiedenis op het gebied van ondernemerschap, maar ook een mooie toekomst. Vandaag gaan we die toekomst een stapje dichterbij brengen.”

Dagvoorzitter Marcel Nieuwenweg benadrukte dat deze conferentie vooral bedoeld was om concreet te worden, resultaten te boeken: “Er komen nieuwe mogelijkheden, nieuwe werkgelegenheid. Daarom zetten we vandaag samen de schouders er onder.”

 

Dagvoorzitter Marcel Nieuwenweg (links) met Willem Foorthuis

Pekela of all places

Willem Foorthuis, vandaag geïnstalleerd als lector Duurzaam Coöperatief Ondernemen,   maakte de ongebruikelijke keuze voor de locatie van de Strokartonfabriek in Oude Pekela. Hij gaf met kenmerkend enthousiasme antwoord op de vraag: Waarom Pekela, of all places? “Normaal gesproken wordt een lector op het terrein van de Hanzehogeschool geïnstalleerd, dus dit is iets nieuws. Dat gaf ook wel wat geduw en getrek, maar dit is zo’n bijzondere plek! Dit zijn echt de oil fields van de veertiende eeuw, hier gebeurde het allemaal. De Stad is gebouwd met de opbrengsten van de veenkoloniën. Werelderfgoed, zou ik zeggen. Ja burgemeester, ik beschouw mezelf als onbezoldigd ambassadeur!”

 

 

Next Education

Jacqueline Gomashie, dean van het instituut voor Financieel Economisch Management,  sprak over één van de kernvragen van deze dag: hoe komen we met het onderwijs en ondernemers samen verder? “Het onderwijs heeft intermediairs nodig die werken en wonen in het gebied, die de vraagstukken kunnen inbrengen die onze studenten samen kunnen oplossen. Studenten kunnen de naïeve vragen stellen die ondernemers op nieuwe ideeën brengen.

Wij als onderwijsinstelling kennen daarvoor de regio onvoldoende. De Hanzehogeschool werkt nu al een aantal jaren met zo’n intermediair, de Gebiedscoöperatie Westerkwartier. We hebben nu 2 innovatiewerkplaatsen, in  2020 hopen we er 10 of 15 te hebben in de hele regio.”

Vraaggesprek Marcel Nieuwenweg met Eric Mooij (links) en Fred Stol

 Next Governance

Een terugtredende overheid? Stadsdeelcoördinator Zuid van Gemeente Groningen Eric Mooij spreekt liever van een intredende overheid, die midden in de wijk aanwezig is: “Een overheid die niet alleen de problemen in de wijk ziet, maar ook de kansen. Die mensen kan helpen met hun ideeën zodat een initiatiefnemer geen expert hoeft te zijn op ieder gebied.”

Wethouder Gemeente Zuidhorn Fred Stol ziet vooral een faciliterende rol voor de gemeente, meehelpend vanaf de zijlijn. “De burger geeft aan in hoeverre wij nog een rol kunnen spelen. Ik geloof echt in de Gebiedscoöperatie, dat drijft mij, om mensen weer met elkaar te verbinden.”

 

v.l.n.r. Hans Bergsma, Marcel Nieuwenweg, Evert van Vliet en Steven Volkers

 

Next business

Hans Bergsma, directeur van de Gebiedscoöperatie Westerkwartier sprak samen met Steven Volkers van Grunneger Power en Evert van Vliet van Gave Super Oostwold over de coöperatie nieuwe stijl: “De Gebiedscoöperatie is een bedrijf die ervoor gaat om met nieuwe verdienmodellen de regio te verduurzamen. Kort gezegd, we zoeken nieuw werk! Ook de ondernemer moet daarin een nieuwe rol aannemen. Er moet natuurlijk verdiend worden en er is niks mis met winst maken, maar kijk ook even naar je buur en je omgeving, wat je daaraan kunt bijdragen.”

 

 

 

Keynote speaker: De burger in coöperaties

Prof. Dr. Tine Moor doet sinds 2004 onderzoek naar de ontwikkeling en het beheer van verschillende vormen van instituties voor collectieve actie en de rol hiervan in de economische ontwikkeling van West-Europa: “Steden denken altijd dat zij de verandering zijn, maar men is juist in regio’s zoals deze, waar men met krimp te maken heeft,  heel concreet met institutionele vernieuwing bezig.

 We hebben in de geschiedenis 2 grote golven van burgercollectieven gehad. De eerste in de Hoge Middeleeuwen, toen de gilden gevormd werden. Tijdens de tweede golf, tussen 1880 en 1920, werden onder andere de  grote vakbonden gevormd. Het lijkt er op dat we vanaf 2005 een derde golf zien ontstaan, maar het is nog te vroeg om dat zeker te weten.

 Zo’n ‘coöperatie golf’ komt na een periode van liberalisering van de markt, wanneer burgers zich realiseren dat de optimale marktwerking die hen beloofd is, toch niet helemaal voldoet. Zo is een markt partner niet altijd geïnteresseerd  om aan de vraag te voldoen. Een modern voorbeeld daarvan is het glasvezelnetwerk, dat is niet interessant voor bedrijven. In de stad heb je gauwer de kritische massa, op het platteland is dat moeilijker en daarom heeft men op het platteland sneller behoefte aan collective bargaining. Vandaar dat een burgercollectieven golf niet perse een reactie op een crisis is, maar juist op het niet optimaal functioneren van de marktwerking.

 Uniek aan de derde golf is dat de coöperaties zich onderling ook weer verenigen in coöperatieve vorm. Dat maakt ze zichtbaarder en hopelijk ook weerbaarder. Het voordeel wordt dan namelijk dat je meerdere diensten kunt afnemen bij een coöperatie, zodat je je als lid ook met meer betrokkenheid gaat gedragen. Omdat je bijvoorbeeld naast je energie, ook je zorg bij de coöperatie gaat afnemen.”

 

 

Action Labs

Eén van de Action Labs waarin gezocht werd naar de match tussen ondernemers, onderwijsinstellingen, onderzoekers en overheden was het Henneplab met dr. ir. Rob van Haren, lector Transitie Bio-economie. De kernvraag: Een biobased kenniscentrum gericht op hennep in de regio, kan dat? Werd tijdens het lab en het volgende programma onderdeel Seal the Deal met een overtuigend ‘Ja!’ beantwoord. Hennepverwerker HempFlax exporteert nu hennepvezels naar het buitenland voor verdere verwerking. Hun doel is om die waarde toevoeging zelf te gaan doen en zo werkgelegenheid in Oude Pekela te creëren. Wethouder Hennie Hemmes tekende er namens de gemeente voor om het bedrijf hierbij te helpen.

 

Willem Foorthuis (links) met Rob Verhofstad

 

Lectorinstallatie drs. Willem Foorthuis

Rob Verhofstad MSc, installeerde Willem Foorthuis als lector Duurzaam Coöperatief Ondernemen: “Het Lectoraat staat in een lange en rijke traditie. Willem zet die traditie voort, maar vernieuwt ook.”

 

 

 

 

 

Bekijk ook het videoverslag van deze bijzondere dag.